Kilo Vermenin Durması ve Plato Etkisi

Kilo vermenin durması, diyet yapanların genellikle karşılaştığı sorunlardan birisi. Plato etkisi, ilk günlerde hızlıca kilo verirken ilerleyen günlerde kilo vermenin durması, kilo vermenin duraksaması, vücudun bir nevi kendini korumaya alarak metabolizma hızını yavaşlatmaya başlaması olarak tarif edilebilir. Plato dönemi dediğimiz bu dönem ne zaman başlar, ne kadar sürer, plato döneminden nasıl çıkılır gibi sorulara cevaplar vermeye çalışacağız.

Kilo Vermenin Durması

Diyete zayıflamak amacı ile başlanıldığında ilk haftalarda hızlı kilo verilmekte, fakat bir süre sonra kilo verimi yavaşlayarak en sonunda da tamamen durmaktadır. Bu sorunu diyet yaparak zayıflamaya çalışan hemen hemen herkes yaşamaktadır. Diyet yapıyorum ama kilo veremiyorum diyorsanız, plato evresine girmiş olabilirsiniz.
---

Plato Dönemi

Plato evresi, diyetteki insanların kilo verme sürecinde duraklama dönemi olarak tarif edilebilir. Kilo vermenin durması veya yavaşlaması ile kendini gösteren bu dönem hakkında bilgiler verelim:

Plato Etkisi Nedir?

İnsan vücudu yapısal olarak içerisinde bulunduğu her türlü koşula adapte olmaya çalışan bir mekanizmadır. Geçmiş yıllarda, savaşların özellikle yaygın olduğu dönemlerde açlıktan ölen insanların sayısı da oldukça fazlaydı. Çok kolay şekilde günümüzdeki gibi yiyeceklere ulaşmak geçmişte mümkün değildi ve bu nedenle atalarımızın vücutları alınan her türlü kaloriyi yakmadan bir an evvel depolamayı ve hayatta kalmaya endeksli yaşamayı öğrenmişti. İşte genlerimizin en derinliklerinde yatan bu açlığa karşı vücuttaki yağ depolarını koruma içgüdüsü, kadınların günümüzde neden aç kalarak kilo veremediğini ya da başlangıçta kilo verseler bile bir süre sonra bunun durduğunu açıklamaktadır.

Bunun nedeni; kilo verme çalışmalarına başlandığında normalde alınan kalori miktarının düşmesinden kaynaklanmaktadır. Başlangıçta kilo veren vücut, bir süre sonra açlık devam ettikçe kendini bir nevi korumaya alarak metabolizma hızını yavaşlatmaktadır. Başlangıçta bu nedenle hızla kaybedilen kilolar, ilerleyen haftalarda durmaya başlamaktadır. Bu duruma tıp dilinde Plato Etkisi adı verilmektedir.

Kilo Vermenin Durması Nedenleri

Kilo vermenin durmasına yol açan en önemli sebepler şunlar:

  • Dengesiz beslenme: Aşırı karbonhidrat veya aşırı protein alımı
  • Düzensiz egzersiz ve spor yapmak
  • Dengesiz sosyal hayat: stres, uyku bozukluğu, alkol tüketimi, uzun süre araç kullanımı

Rejimde Kilo Vermenin Durması

Diyet yaparken kilo vermenin durmasına yol açan diğer etkenler şunlar:

  • Yanlış Kilo Hedefi: Kendinize çok büyük hedef koyduğunuzda, mevcut kilo verme hızınız ile hedefe ulaşamadığınızı görünce motivasyonunuz bozulacaktır.
  • Hedef Kiloya Yaklaşmak:  Diyette hedeflediğiniz kiloya yaklaştıkça, kilo kaybınız azalmaya başlar. Hedefe yaklaştıkça kilo verme disiplininiz bozulur.
  • Uzun Süreli Diyetler: Uzun süredir aynı diyeti yapanlarda, aynı beslenme programı ve egzersize metabolizmanın tepki vermesi azalır. (Farklı kahvaltı seçenekleri, biraz daha fazla hareket ve egzersiz programını arttırmak bunu önleyebilir. )
  • İnatçı Kilolar: Hedeflediğiniz kiloya inmek bazen zor olur, çünkü metabolizmanız sizi korumaya çalışır. 60 kilodan 54’e kolay inebilirsiniz ama 54 kilodan 52’ye inmek gerçekten çok zor olabilir. Böyle durumlarda kilo vermek için uğraşmak yerine, bir süre kiloyu muhafaza etmeye çalışmak daha faydalı olabilir.

Plato Dönemi Ne Zaman Başlar?

Tamamen vücut plato etkisine girdiğinde, kilo verimi de buna bağlı olarak tamamen durmaktadır. Çünkü açlık ve az kalori alımı karşısında kendini vücut korumaya almıştır. Diyet dönemindeki birçok kadında bu da endişe, motivasyon düşüklüğü ve moral olarak çökmeye yol açmaktadır. Bunun neticesinde de diyet yaparak kilo vermeye çalışan kadınların çoğu diyetlerinden vazgeçip eski alışkanlıklarına dönmektedir.

Plato Döneminden Nasıl Çıkılır?

Plato etkisini vücut göstermeye başladığında yapılabilecek en önemli şey; değişikliktir. Çünkü hızlı hızlı başlarda kilo verilebiliyorken, bir anda kilo vermenin durması artık vücutta bir şeylerin iyi yolda gitmediğini göstermektedir ve bu aşamada yapılabilecek olan en iyi seçenek de; diyet süresinde yapılan şeyler üzerinde değişikliğe gitmektir.

Bir diyette kilo verimi durduysa ve plato etkisine girdiyse aynı beslenme düzeni ve diyete devam etmek farklı bir sonuç elde edilmesini ne yazık ki sağlamamaktadır. Bu nedenle böyle bir sorunla karşılaşıldığında muhakkak yapılması gereken beslenme düzeni ya da yaşam şeklini değiştirmek ve tıkanan metabolizmayı böylece yeniden hareketlendirmektir.

  1. Diyetinizde değişikliğe gidin. Karbonhidrat alımını kısarak plato döneminden kurtulmanız mümkün.
  2. Egzersiz yoğunluğunu veya sıklığını arttırmanızda fayda var. Direnç egzersizleri ve aerobik egzersizler kilo vermenizi kolaylaştıracağı gibi, yüksek yoğunluklu HİİT Kardiyo egzersizleri metabolizmanızın yavaşlamasını engelleyecektir.
  3. Araştırmalar, insanların diyetisyene bildirdikleri günlük kalori alım miktarlarının gerçekte neredeyse iki katını aldıklarını gösterdi. Evet, diyet yaparken günlük tutmaya, neler yediğinizi kontrol altına almaya çalışın.
  4. Stres, vücudunuzda kortizol hormonu salgılar. Kortizol vücuda strese karşı tepki göstermesi için yardımcı olur ama kilo vermenizi zorlaştırıcı etkisi vardır. Stres yönetimi ile beraber, derin nefes alma teknikleri uyguladığınızda plato dönemini çabuk atlatabilirsiniz.
  5.  Aralıklı oruç, plato evresinden çıkmak için faydalı olabilir. 1-3 günlük su orucunu deneyebilirsiniz.
  6. Bol su tüketimi ile beraber çay, kahve ve özellikle yeşil çay tüketimi size faydalı olacaktır.
  7. Uyku bozukluğu da kilo vermenizi etkiler. Uykusuzluk, metabolizma hızınızı azaltan etkenlerden biridir. Uyku düzeni, kilo vermeniz için çok önemli…
  8. Evet, gelelim rakam takıntısına… Bazı diyetisyenler evde baskül bulundurmanın iyi olmadığını düşünüyorlar. Rakamlara takılmak yerine, sağlıklı bir yaşam için diyetinize devam etmek, kendinizi motive etmek ve diyeti bırakmamak adına faydalı olabilir.

 

 

Yorum yapmak ister misiniz?